Een paard staat op een pensionstal, maar de eigenaar betaalt de maandelijkse pensionkosten niet meer. De betalingsachterstand loopt op en ondertussen kondigt de eigenaar aan het paard te willen ophalen. Is de stalhouder dan verplicht het paard mee te geven? Onder bepaalde omstandigheden kan de stalhouder een beroep doen op het retentierecht.

Het retentierecht (artikel 3:290 BW) is het recht van een schuldeiser om een zaak die hij onder zich heeft niet af te geven totdat zijn vordering is betaald. Hoewel dieren juridisch geen zaken zijn, zijn de wettelijke bepalingen over zaken in beginsel wel op dieren van toepassing. Daarbij moet uiteraard rekening worden gehouden met de bijzondere aard en het welzijn van het dier.

Een stalhouder kan daarom onder omstandigheden weigeren een paard af te geven zolang openstaande facturen niet zijn voldaan. In de regel moet aan de volgende voorwaarden zijn voldaan:

• de stalhouder heeft een opeisbare vordering, bijvoorbeeld vanwege vervallen en onbetaalde facturen;
• er bestaat voldoende samenhang tussen de vordering en het paard dat wordt achtergehouden;
• de stalhouder heeft het paard feitelijk en rechtmatig onder zich.

Bij onbetaalde pensionkosten voor het paard dat op de betreffende stal staat, zal de vereiste samenhang doorgaans aanwezig zijn. Dat kan anders zijn wanneer de openstaande facturen betrekking hebben op een ander paard of op werkzaamheden die niets met de stalling te maken hebben.

Ook kan discussie ontstaan wanneer degene die de stalovereenkomst heeft gesloten niet de eigenaar van het paard blijkt te zijn. Een retentierecht kan onder omstandigheden ook tegenover een derde worden ingeroepen, maar dit is niet vanzelfsprekend. Laat in een dergelijke situatie eerst beoordelen wie de eigenaar en contractspartij zijn.

Het rechtsgeldig achterhouden van het paard betekent niet dat de stalhouder geen zorg meer hoeft te dragen voor de verzorging van het paard. Zolang het paard op de stal verblijft, moet het in elk geval voldoende voer en water krijgen en op een veilige manier worden gehuisvest. Ook noodzakelijke medische zorg dient doorgang te vinden.

De kosten van stalling en verzorging kunnen ondertussen verder oplopen. Het is daarom verstandig om de eigenaar schriftelijk te informeren over de betalingsachterstand, het ingeroepen retentierecht en de aanvullende kosten.

Een retentierecht is in de eerste plaats een drukmiddel om betaling af te dwingen en geen zelfstandig verkooprecht. Het paard blijft in eigendom toebehoren aan de eigenaar. De stalhouder mag het paard dus niet zonder meer aan een derde verkopen om met de opbrengst de openstaande facturen te voldoen.

Het paardenpaspoort is een identiteitsbewijs van het paard en geen officieel bewijs van eigendom. Het originele paardenpaspoort moet bij het paard blijven, ook wanneer het paard op een pensionstal staat. Wordt het paard rechtsgeldig op de stal achtergehouden, dan behoort het paspoort in beginsel eveneens op de locatie van het paard te blijven.

Wordt het paard afgegeven aan de eigenaar, dan moet het paspoort met het paard meegaan. Het paardenpaspoort dient niet als afzonderlijk onderpand te worden gebruikt en is geen geschikt middel om betaling af te dwingen.

Om juridische discussies te voorkomen, zijn de volgende tips van belang:

• leg de pensionprijs, betalingstermijn en gevolgen van een betalingsachterstand schriftelijk vast;
• neem in de stalovereenkomst een duidelijke bepaling over het retentierecht op;
• factureer tijdig en zorg voor een overzichtelijke administratie;
• stuur bij een betalingsachterstand een schriftelijke aanmaning;
• vermeld schriftelijk wanneer en voor welk bedrag u het retentierecht inroept;
• leg vast wanneer u het originele paardenpaspoort heeft ontvangen;
• verkoop of verplaats het paard niet zonder juridisch advies.

Een stalhouder kan onder omstandigheden een paard achterhouden totdat de openstaande pensionkosten zijn betaald. Heeft u te maken met onbetaalde pensionkosten of een geschil over het achterhouden van een paard? Dan helpen wij u graag verder. Stel uw vraag aan Ilcia Combee. U bereikt Ilcia via telefoon (013 542 0400) of via e-mail: I.Combee@linssen-advocaten.nl.